QC Shop
Ảnh minh họa

Một số nội dung cơ bản của phạm trù “Hiếu” trong Nho giáo sơ kỳ

Bài viết trình bày bốn nội dung cơ bản của phạm trù hiếu trong Nho giáo sơ kỳ. Thứ nhất, về nuôi dưỡng, kính trọng cha mẹ, Khổng Tử và các học trò của ông đều cho rằng, trong sự báo hiếu của người con đối với cha mẹ, nuôi dưỡng phải đi liền với kính trọng. Thứ hai, giữ gìn thân thể mình để nuôi chí hướng của ông cha cũng là sự báo hiếu các bậc sinh thành. Thứ ba, làm con thì phải vâng lời cha mẹ, nhưng khi cha mẹ sai lầm thì con cũng phải biết can ngăn. Thứ tư, hiếu không chỉ thể hiện ở lòng kính yêu khi cha mẹ còn sống, mà còn thể hiện ở lòng tiếc thương và việc hành lễ không cẩu thả, không thái quá của người con khi cha mẹ qua đời. 

Thời gian đăng:: 23-12-2016 02:34:39 PM | Đã xem: 407 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Đông
Ảnh minh họa

Sai lầm, rủi ro trong khoa học phương Tây và đổi mới tư duy về khoa học ở Việt Nam

Trong bài viết này, tác giả đã tập trung luận giải: 1) Vấn đề phán xét các sai lầm trong khoa học; 2) Việc phân loại các sai lầm trong khoa học; 3) Bản chất của các sai lầm thuần túy khoa học; 4) Vấn đề dân chủ hóa trong khoa học và trách nhiệm công dân của nhà khoa học; 5) Sai lầm thuần túy khoa họcvà đổi mới tư duy về khoa học ở Việt Nam.

Thời gian đăng:: 23-12-2016 11:02:24 AM | Đã xem: 434 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Tây
Thời gian đăng:: 11-10-2016 02:57:29 PM | Đã xem: 697 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Tây
Đặng Tiểu Bình (1904 - 1997)

Những suy tư triết học của Đặng Tiểu Bình trong việc xác lập lại đường lối tư tưởng chủ nghĩa Mác

Trong bài viết này, tác giả đã tập trung phân tích nhằm làm sáng tỏ những suy tư triết học của Đặng Tiểu Bình trong việc xác lập lại đường lối tư tưởng chủ nghĩa Mác ở Trung Quốc. Theo tác giả, những cống hiến lý luận quan trọng của Đặng Tiểu Bình thể hiện chủ yếu ở: 1/ Phân tích tư tưởng Mao Trạch Đông trên cơ sở mối quan hệ giữa toàn thể và bộ phận, giữa lý luận và thực tiễn; 2/ Xuất phát từ mối quan hệ giữa cái chung và cái riêng, giữa cái phổ biến và cái đặc thù để giải quyết vấn đề kết hợp lý luận của chủ nghĩa Mác với thực tiễn cụ thể của Trung Quốc; 3/ Dựa vào mối quan hệ giữa tính gián đoạn và tính liên tục để giải quyết vấn đề kế thừa và phát triển lý luận của chủ nghĩa Mác.

Thời gian đăng:: 11-10-2016 02:38:05 PM | Đã xem: 734 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Đông
Khổng Tử (551 TCN - 479 TCN)

Quân tử và tiểu nhân trong Luận ngữ

Bài viết trình bày và phân tích sự phân loại con người theo tiêu chuẩn đạo đức thành quân tử và tiểu nhân của Nho giáo, chủ yếu là trên cơ sở quan niệm của Khổng Tử về quân tử và tiểu nhân trong Luận ngữ. Tác giả chỉ ra ba điểm khác nhau cơ bản giữa hai loại người này: một là, trên phương diện làm theo đạo “Trung dung”; hai là, trên phương diện nhận thức về nghĩa và lợi; và ba là, trên phương diện thực hành đạo đức. Từ đó, bài viết chỉ ra ý nghĩa sâu xa của việc Nho giáo so sánh hai loại người này và mục đích giáo dục của Nho giáo.

Thời gian đăng:: 11-10-2016 02:30:09 PM | Đã xem: 683 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Đông
Dasan Jeong Yak Young (1762 - 1836)

Những nét đặc sắc trong khái niệm “Thiên” của Dasan Jeong Yak Young

Dasan Jeong Yak Young là một học giả nổi tiếng của Hàn Quốc cuối thời Joseon. Trước tình hình loạn lạc đương thời, Dasan đã tìm kiếm những cách thức tái lập thế giới nhân luân, ổn định xã hội và nâng cao đời sống nhân dân. Ông đã hướng sự phê phán của mình vào toàn bộ hệ thống học vấn đương thời, trong đó có cả tính lý học vốn đang là quan học, và tìm cách xây dựng hệ học vấn mới - vẫn dựa trên nền tảng Nho học nhưng đã có những cải biến căn bản, nhất là quan niệm mới mẻ của Dasan về “Thiên”. Dasan phê phán quan niệm “Thiên” của Chu Tử học, đồng thời bổ sung ý nghĩa “Thượng đế” vào “Thiên” và hình thành khái niệm “Thượng đế thiên”. Trong đó, Thượng đế là lực lượng siêu nhiên sinh thành và cai quản vạn vật, là bản thể tuyệt đối và đầu tiên, vượt ra ngoài tư duy “thiên nhân hợp nhất” truyền thống của phương Đông. Thượng đế và con người tương tác theo phương thức Thượng đế ra lệnh cho con người, con người tuân theo mệnh lệnh của Thượng đế. Nội dung và mục đích của sự tương tác này chính là thực hiện nhân luân. Con người, trong quá trình phục tùng mệnh lệnh của Thượng đế, có thể kiến lập thế giới nhân luân và đưa xã hội trở lại vòng trật tự.

Thời gian đăng:: 10-10-2016 03:20:33 PM | Đã xem: 261 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Đông
Chu Hy (1130 - 1200)

Nội dung cơ bản trong “Xã thương pháp” của Chu Hy và vai trò đảm bảo xã hội của nó

Chế độ lấy vật chất hiện thực để đảm bảo xã hội có lịch sử lâu đời ở Trung Quốc cổ đại, trong số đó được tôn sùng là “Xã thương pháp” của Chu Tử. Nội dung cơ bản của nó là: thứ nhất, xã thương thiết lập ở hương lý, quan đốc dân làm; thứ hai, cho vay mượn để thu lợi tức, tự hành tích luỹ của cải, tài sản; thứ ba, tác dụng của xã thương pháp đối với những năm mất mùa là cứu tế, những năm không mất mùa là giúp đỡ người nghèo, đảm bảo sức sản xuất, tái sản xuất. Thực thi xã thương pháp không chỉ giảm gánh nặng kinh tế cho triều đình, mà còn làm thay đổi quan điểm của triều đình đối với người dân gặp thiên tai. Ngoài ra, xã thương pháp còn có tác dụng giáo dục nông dân về ý thức tự đảm bảo cuộc sống và duy trì sự ổn định của xã hội. 

Thời gian đăng:: 10-10-2016 02:57:41 PM | Đã xem: 233 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Đông
Chủ tịch Hồ Chí Minh (1890 - 1969)

Khổng Tử và Hồ Chí Minh: Những tương đồng và khác biệt trong tư tưởng đạo đức

Bài viết so sánh một cách trực diện quan điểm đạo đức của Khổng Tử và Hồ Chí Minh ở một số vấn đề cụ thể. Theo tác giả, tư tưởng đạo đức Nho giáo do Khổng Tử sáng lập là một trong những nguồn gốc của tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh và do đó, những tương đồng trong tư tưởng đạo đức giữa Khổng Tử và Hồ Chí Minh là tất yếu. Song, do thời đại lịch sử và vai trò lịch sử khác nhau, việc tồn tại những khác biệt trong tư tưởng đạo đức giữa Khổng Tử và Hồ Chí Minh cũng là tất yếu.

Thời gian đăng:: 06-10-2016 03:03:03 PM | Đã xem: 2496 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Đông
Thời gian đăng:: 21-09-2016 03:20:48 PM | Đã xem: 545 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Tây
Ảnh minh họa

Cải cách mở cửa - sự lựa chọn then chốt quyết định vận mệnh Trung Quốc đương đại

Bài viết đưa ra những luận giải để làm rõ rằng, xét từ tư tưởng chỉ đạo của Đảng Cộng sản Trung Quốc trong thời kỳ mới, việc kiên trì chủ nghĩa xã hội mang đặc sắc Trung Quốc đồng nghĩa với việc cải cách mở cửa. Cải cách mở cửa mà thoát ly chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa xã hội mà không có cải cách mở cửa đều dẫn đến đường cụt. Theo tác giả, cải cách mở cửa là sự lựa chọn mang tính lịch sử liên quan đến việc Trung Quốc giương lá cờ gì và đi con đường nào, là sự lựa chọn duy nhất nhằm vượt qua thách thức, tiếp thêm sức sống cho xã hội. Đồng thời, đó là sự lựa chọn đúng đắn trong quá trình không ngừng loại bỏ những sai lầm nhằm thích ứng với những biến động lớn về cục diện lợi ích thế giới trong bối cảnh mới và luôn đại diện trung thành cho lợi ích của nhân dân v.v.. 

Thời gian đăng:: 21-09-2016 03:11:26 PM | Đã xem: 355 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Đông
J.P.Sartre (1905 - 1980)

Tự do và trách nhiệm cá nhân trong “Tồn tại và hư vô” của J.-P.Sartre

“Tồn tại và hư vô” của J.-P.Sartre được công bố lần đầu tiên vào năm 1943 tại Paris. Đây là tác phẩm không chỉ đánh dấu cột mốc quan trọng trong dòng chảy của triết học hiện sinh, mà còn cho thấy rõ tư tưởng triết học hiện sinh độc đáo của J.-P.Sartre. Trong bài viết này, tác giả tập trung luận giải quan niệm của J.-P.Sartre về tự do với tư cách phương thức hiện hữu của tồn tại người và duy nhất phù hợp với tồn tại người trong mối quan hệ không thể tách rời với trách nhiệm - trách nhiệm đối với thế giới và đối với bản thân mình của con người.

Thời gian đăng:: 21-09-2016 03:06:51 PM | Đã xem: 353 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Tây
G.V.Ph.Hêghen

Quan niệm của Hêghen về xã hội công dân

Trong bài viết này, tác giả đã phân tích một cách khái quát quan niệm của G.V.Ph.Hêghen về xã hội công dân (xã hội dân sự), về các mối quan hệ kinh tế của xã hội công dân cũng như cơ cấu đẳng cấp và biện chứng của xã hội công dân. Theo tác giả, Hêghen đã đứng trên cơ sở của chủ nghĩa duy tâm khách quan, thần bí để xem xét mối quan hệ giữa xã hội công dân và nhà nước, coi nhà nước là cái có trước, là cơ sở và động lực của xã hội công dân. Vì vậy, có thể nói, quan niệm của Hêghen về xã hội công dân nói riêng và triết học của ông nói chung có tính chất mâu thuẫn.

Thời gian đăng:: 21-09-2016 03:02:56 PM | Đã xem: 389 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Tây
Tôn Trung Sơn (1866 - 1925)

Tôn Trung Sơn giải thích “chủ nghĩa xã hội” thành “chủ nghĩa dân sinh” như thế nào?

Sau khi Liên Xô giải thể và cuộc chiến tranh lạnh kết thúc, cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa đã được thay thế bởi làn sóng toàn cầu hoá trên phạm vi thế giới. Trong thời điểm lịch sử này, đòi hỏi bức thiết đặt ra là phải truy tìm đến tận cùng để làm rõ rằng, trong bối cảnh toàn cầu hoá hiện nay, rốt cuộc chủ nghĩa xã hội cần tồn tại và duy trì dưới hình thức nào mới có thể giải quyết một cách đúng đắn mối quan hệ với chủ nghĩa tư bản trên phạm vi toàn cầu. Ở mức độ nào đó, vấn đề này đã từng được Tôn Trung Sơn trả lời bằng những lý luận và thực tiễn của việc lấy chủ nghĩa xã hội làm ngọn cờ cách mạng dân chủ ở châu Á. Cách suy nghĩ này có thể giúp chúng ta tiến thêm một bước trong việc xử lý mối quan hệ giữa chủ nghĩa tư bản và chủ nghĩa xã hội, hoặc đưa ra một điểm nhìn lịch sử.

Thời gian đăng:: 21-09-2016 02:44:42 PM | Đã xem: 314 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Đông
Thời gian đăng:: 22-03-2016 03:55:41 PM | Đã xem: 509 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Tây
Hàn Phi (khoảng 280 – 233 TCN)

Vấn đề con người trong quan niệm pháp trị của Hàn Phi

Xuất phát từ quan niệm của Hàn Phi về bản chất con người, bài viết tập trung phân tích phương pháp giáo hoá đạo làm người của ông. Nội dung của phương pháp giáo hoá này dựa trên cơ sở quan niệm của Hàn Phi về pháp trị với ba phạm trù căn bản: pháp, thế và thuật. Cuối cùng, bài viết khẳng định rằng, mặc dù còn có những hạn chế nhưng học thuyết triết học - chính trị nói chung, quan niệm về con người nói riêng của Hàn Phi đã tạo nên một dấu ấn đặc sắc trong lịch sử tư tưởng Trung Quốc nói riêng, trong lịch sử tư tưởng nhân loại nói chung.

Thời gian đăng:: 22-03-2016 03:51:39 PM | Đã xem: 1239 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Đông
Ảnh minh họa

Xã hội công dân và xã hội dân sự: Từ Arixtốt đến Hêghen

Bài viết phân tích tư tưởng của Arixtốt về cộng đồng chính trị - một khái niệm được coi là khởi thuỷ của khái niệm xã hội công dân/xã hội dân sự sau này. Đồng thời, phân tích tư tưởng về xã hội dân sự trong thời cận đại qua một số đại biểu điển hình. Đặc biệt, tác giả đã làm rõ sự kế thừa và phát triển của Hêghen đối với quan điểm của Arixtốt về xã hội công dân. Theo tác giả, tư tưởng của Hêghen về xã hội dân sự và nhà nước tuy mang tính duy tâm, song những luận điểm của ông đóng vai trò nhất định trong sự hình thành tư tưởng của C.Mác, Ph.Ăngghen về xã hội dân sự, về vai trò của nhà nước.

Thời gian đăng:: 22-03-2016 03:48:05 PM | Đã xem: 732 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Tây
Thời gian đăng:: 25-02-2016 03:23:38 PM | Đã xem: 612 | Phản hồi: 0 | Chuyên mục: Lịch sử Triết học , Phương Tây

Các tin khác

1 2 3 4 5 6 7 8  Trang sau
 

Bài mới nhất