Khái lược về các trường phái triết học Mỹ Khái lược về các trường phái triết học Mỹ
(22/06/2022)
Triết học Mỹ là sản phẩm của quá trình hình thành nước Mỹ, là nét biểu trưng tinh thần của thời đại Mỹ. Sự tồn tại và phát triển của triết học Mỹ gắn liền với tên tuổi của các trường phái triết học. Trong bài viết này, tác giả nêu một cách khái quát về thực trạng triết học Mỹ; trình bày cấu trúc của nền triết học này, từ đó phân tích những đặc điểm cơ bản của từng trường phái triết học cụ thể.
Về Về "Tự ngôn của Zarathustra" trong “Zarathustra đã nói như thế” của FRIEDRICH NIETZSCHE
(20/04/2022)
Friedrich Nietzsche (1844 - 1900) là triết gia người Đức, người có ảnh hưởng mạnh mẽ đến thuyết hiện sinh, chủ nghĩa hậu hiện đại và phân tâm học. Là một triết gia lớn, song Nietzsche lại không nhận được sự thống nhất của phần đông học giả, khi họ diễn giải tư tưởng của ông. Các tác phẩm của Nietzsche cho thấy, những gì ông muốn nói đã vượt ra khỏi mọi khuôn thước của ngôn từ. Cho đến nay, việc nghiên cứu các tác phẩm của Nietzsche vẫn có sức hút không nhỏ đối với các học giả trên thế giới. Thậm chí, đã có hẳn một Hội nghiên cứu Nietzsche được thành lập tại Anh vào năm 1990. Bài viết này phân tích tiết đầu tiên trong tám mươi hai tiết của “Zarathustra đã nói như thế” và cũng là tiết gây nhiều tranh luận trong giới nghiên cứu về Nietzsche.
Ảnh hưởng của triết học Hy Lạp cổ đại đến tư tưởng bác ái của Công giáo trong Tân ước Ảnh hưởng của triết học Hy Lạp cổ đại đến tư tưởng bác ái của Công giáo trong Tân ước
(11/04/2022)
Khẳng định tư tưởng bác ái của Công giáo trong Tân ước kinh có chịu ảnh hưởng về phương diện tư tưởng của triết học Hy Lạp cổ đại, trong bài viết này, tác giả tập trung phân tích: ảnh hưởng của triết học Hy Lạp cổ đại đến quan niệm về Thiên Chúa – cội nguồn của bác ái, đến quan niệm về con người – chủ thể của bác ái trong Tân ước kinh.
Quan niệm của Êpiquya về nguyên tử Quan niệm của Êpiquya về nguyên tử
(05/04/2022)
Quan niệm của Êpiquya về nguyên tử được hình thành trên cơ sở kế thừa và phát triển học thuyết nguyên tử về cấu tạo vật chất của Đêmôcrít. Êpiquya đã xây dựng nên bức tranh vật lý về vũ trụ cơ bản giống với bức tranh nguyên tử về thế giới của Đêmôcrít, nhưng có sự khác biệt, sự vượt trội. Với Êpiquya, thứ nhất, nền tảng của thế giới là vật chất, và nền tảng vật chất này của thế giới trong khi con người vẫn còn chưa nhận thức được là vĩnh cửu; thứ hai, nền tảng hình thành thế giới là các nguyên tử với tư cách hạt vật chất nhỏ nhất không thể phân chia được, bất biến và không tự mất đi; thứ ba, các nguyên tử có kích thước, hình thức, trọng lượng và các thuộc tính khác liên quan đến hình thức, trong đó thuộc tính có trọng lượng của các nguyên tử là sự bổ sung quan trọng nhất so với học thuyết nguyên tử về cấu tạo vật chất của Đêmôcrít.
Về lý luận Về lý luận "Con người kinh tế" của Adam Smith
(24/03/2022)
Trong xã hội hiện đại, việc xác định bản chất con người và động lực làm việc giữ vai trò quan trọng và là bài toán then chốt của phát triển. Lịch sử phát triển của nhân loại đã xuất hiện và tồn tại nhiều cách giải thích khác nhau về bản chất con người, cũng như động lực làm việc của họ. Lý luận về “con người kinh tế” của Adam Smith (A.Smith) là một trong những cách giải thích đó. Dù còn có những hạn chế và đánh giá khác nhau, song tư tưởng về “con người kinh tế” của A.Smith vẫn tiếp tục được nghiên cứu và vận dụng vào nhiều lĩnh vực.
Vấn đề khai sáng và quan điểm triết học về lịch sử: Trường hợp I.Kant và M.Foucault Vấn đề khai sáng và quan điểm triết học về lịch sử: Trường hợp I.Kant và M.Foucault
(08/02/2022)
Bài viết nhằm mục đích giải quyết vấn đề khai sáng được Immanuel Kant đưa ra từ năm 1784 và không ngừng tiếp tục bàn luận, phê phán bởi các học giả đi sau, đặc biệt là quan điểm của Michel Foucault. Theo đó, khai sáng được xem như là hành động giải phóng con người ra khỏi ý thức phụ thuộc, trở thành cuộc cách mạng trong triết học về nhận thức. Lịch sử triết học dưới góc nhìn khai sáng, từ đây trở thành một hệ thống các quan điểm về sự vận động, phê phán và thay thế lẫn nhau của các dòng tư tưởng. ở mỗi lần phê phán và thay thế lẫn nhau ấy, nhân loại từng bước giải phóng mình ra khỏi sự ấu trĩ về nhận thức, lạc hậu về tư tưởng, đưa văn minh con người tiến xa đến đỉnh cao của sự tự do trong sáng tạo.
Về vị trí của nền thần học triết học Tây Âu Trung cổ Về vị trí của nền thần học triết học Tây Âu Trung cổ
(29/11/2021)
Trên cơ sở trình bày một cách vắn tắt về những nội dung căn bản nhất của nền thần học triết học Tây Âu Trung cổ, trong bài viết này, tác giả đã sơ bộ đưa ra những đánh giá về vị trí của nền thần học triết học này với hy vọng người đọc có được cái nhìn đúng đắn, khách quan về nó.
Quan niệm của B.Russell về tôn giáo Quan niệm của B.Russell về tôn giáo
(28/10/2021)
B.Russell không chỉ có đóng góp vào việc phát triển triết học phân tích, mà còn vào nhiều lĩnh vực khác nhau. Phân tích những cống hiến của ông trong lĩnh vực tôn giáo, trong bài viết này, tác giả đã đưa ra và luận giải quan niệm của ông về: 1. Mối quan hệ giữa tôn giáo và khoa học; 2. Niềm tin tôn giáo; 3. Những đóng góp của tôn giáo trong nền văn minh nhân loại.
Xôcrát với châm ngôn “Hãy nhận thức chính mình” Xôcrát với châm ngôn “Hãy nhận thức chính mình”
(22/09/2021)
“Hãy nhận thức chính mình” - đó là câu cách ngôn được ghi tại đền Apôlông ở Đenphy. Theo truyền thuyết, tác giả của câu cách ngôn này là Hylông - một trong bảy nhà thông thái của Hy Lạp cổ đại(1). Đền Apôlông là nơi có uy quyền rất lớn đối với mọi người dân Hy Lạp. Tương truyền rằng, khi sấm truyền ý nguyện của cha mình là thần Dớt, bản thân Apôlông đã đưa ra lời tiên tri thông qua miệng một nhà tiên tri của thành phố Đenphy.
Thần thoại Hy Lạp với sự hình thành tư tưởng biện chứng trong triết học Hy Lạp cổ đại Thần thoại Hy Lạp với sự hình thành tư tưởng biện chứng trong triết học Hy Lạp cổ đại
(24/08/2021)
Bài viết phân tích thần thoại Hy Lạp với tính cách cội nguồn lý luận cho sự hình thành tư tưởng biện chứng trong triết học Hy Lạp cổ đại. Theo tác giả, các nhà triết học Hy Lạp cổ đại đã tiếp nhận có phê phán những tư tưởng trong thần thoại Hy Lạp để xây dựng nên những học thuyết nói chung và tư tưởng biện chứng nói riêng. Nói cách khác, giữa thần thoại và triết học Hy Lạp cổ đại luôn có mối liên hệ mang tính phát sinh thể hiện ở sự thống nhất phương pháp nhìn nhận thế giới.
Xem tin phát hành ngày:

Liên hệ với chúng tôi:

Bản quyền thuộc về Viện Triết Học, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam

Điện thoại: +84 (024)35140527, +84 (024)35141134, Fax: +84 (024)35141935

Email: vnphilosophy@yahoo.com

Địa chỉ: 59 Láng Hạ, Ba Đình, Hà Nội.

Giấy phép số 211/GP-BC của Bộ VHTT cấp ngày 29 tháng 5 năm 2007