Chiều ngày 24/10/2026, tại Hội trường Hồng Hà, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam (Viện Hàn lâm) đã diễn ra buổi nghiệm thu cấp Viện Hàn lâm Nhiệm vụ: “Lợi ích quốc gia - dân tộc trong lịch sử tư tưởng Việt Nam và một số bài học kinh nghiệm trong thời kỳ mới”, do TS. Phan Thị Thu Hằng làm chủ nhiệm, Viện Triết học là tổ chức chủ trì. Nhiệm vụ được triển khai trong giai đoạn 2025 - 2026. Hội đồng nghiệm thu do GS, TS. Lê Văn Lợi - Chủ tịch Viện Hàn Lâm làm Chủ tịch.

Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực có nhiều biến động, việc nhận diện và bảo đảm lợi ích quốc gia - dân tộc có ý nghĩa quan trọng đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Việc nghiên cứu vấn đề này từ góc độ lịch sử tư tưởng Việt Nam không chỉ góp phần làm rõ những giá trị tư tưởng được hình thành và phát triển qua các thời kỳ lịch sử mà còn cung cấp cơ sở tham khảo cho việc giải quyết những vấn đề đặt ra trong thời kỳ mới.

Xuất phát từ yêu cầu đó, nhiệm vụ tập trung làm rõ một số vấn đề lý luận về lợi ích quốc gia - dân tộc; khảo cứu quá trình hình thành và phát triển tư tưởng về lợi ích quốc gia - dân tộc trong lịch sử Việt Nam; nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về vấn đề này. Trên cơ sở đó, Nhiệm vụ khái quát những bài học kinh nghiệm có giá trị tham khảo đối với việc bảo đảm lợi ích quốc gia - dân tộc trong bối cảnh hiện nay.

Với cách tiếp cận triết học kết hợp nghiên cứu liên ngành, Nhiệm vụ đã hệ thống hóa các quan niệm, nội dung và phương thức bảo đảm lợi ích quốc gia - dân tộc qua các thời kỳ lịch sử. Kết quả nghiên cứu góp phần làm rõ mối quan hệ giữa độc lập, chủ quyền quốc gia với sự ổn định, phát triển đất nước và lợi ích của nhân dân; đồng thời chỉ ra tính kế thừa và phát triển của những tư tưởng này trong tiến trình lịch sử Việt Nam.

Trên cơ sở kết quả nghiên cứu, Nhiệm vụ đã khái quát một số bài học kinh nghiệm trên bốn lĩnh vực chủ yếu: chính trị, an ninh, kinh tế và văn hóa. Đồng thời, Nhiệm vụ đề xuất một số định hướng và kiến nghị nhằm phát huy giá trị của những kinh nghiệm lịch sử trong việc bảo đảm lợi ích quốc gia - dân tộc, góp phần cung cấp luận cứ khoa học phục vụ nghiên cứu và tư vấn chính sách trong thời kỳ mới.

Tại buổi nghiệm thu cấp Viện Hàn lâm, chủ nhiệm Nhiệm vụ trình bày những nội dung và kết quả nghiên cứu chủ yếu. Các thành viên Hội đồng đã trao đổi, nhận xét và góp ý kiến về cơ sở lý luận, phương pháp nghiên cứu, nội dung khoa học cũng như giá trị lý luận và thực tiễn của Nhiệm vụ. Những ý kiến của Hội đồng là cơ sở để Nhiệm vụ tiếp tục bổ sung, hoàn thiện báo cáo tổng kết và các sản phẩm khoa học liên quan.

Hội đồng nghiệm thu đánh giá nhiệm vụ đạt loại Khá. Kết quả này ghi nhận những nỗ lực của các thành viên tham gia Nhiệm vụ trong việc làm rõ vấn đề lợi ích quốc gia - dân tộc từ góc độ lịch sử tư tưởng Việt Nam, đồng thời khẳng định ý nghĩa khoa học và thực tiễn của Nhiệm vụ. Kết quả nghiên cứu góp phần bổ sung nguồn tài liệu tham khảo phục vụ hoạt động nghiên cứu, giảng dạy và tư vấn chính sách; đồng thời tiếp tục khẳng định vai trò của Viện Triết học trong việc nghiên cứu những vấn đề lý luận gắn với yêu cầu thực tiễn của đất nước.

Tác giả: Vũ Thị Thảo